Ashraf Pahlavi
Princess Ashraf ol-Molouk Pahlavi (شرف پهلوی; Aŝraf Pahlawi; 1919-yil 26-oktyabr – 2016-yil 7-yanvar) – Mohammad Reza Pahlavining egizak singlisi. Eron (Fors) shohi va Pahlavi sulolasi aʼzosi boʻlgan. U „akasining ortidagi kuch“ sifatida baholangan va 1953-yilgi davlat toʻntarishida muhim rol oʻynagan. Bu esa uning taxtni egallashiga olib kelgan. U saroy maslahatchisi sifatida faoliyat yuritgan va ayollar huquqlarining tarafdori boʻlgan. 1979-yildagi Eron revolyutsiyasidan soʻng u Fransiya, Nyu-York, Parij va Monte-Karloda surgunda yashagan va Islom Respublikasi tanqidchisi boʻlib qolgan.
Iqtiboslar
[tahrirlash]- Men Shahyad yodgorligi ustidan uchib oʻtayotganimda, uning bir burchagi butunlay qorongʻi ekanini koʻrdim. Bir zumdan soʻng bu qorongʻilik aslida Eronlik ayollardan iborat toʻda ekanini angladim. Bu ayollar Yaqin Sharqda erkinlikning eng yuqori darajalaridan biriga erishgan edi. Endi esa ular buvilaridan qolgan qora chadorni kiyib turishardi. „Xudoyim, hammasi shunday yakun topadimi?“ deb oʻyladim.
- Faces in a Mirror, 205-bet (1981)
- Men koʻplab amerikaliklar hatto Eron degan davlat mavjudligini ham bilmasligini angladim. Hatto diplomatlar va yaxshi taʼlim olgan insonlar orasida ham eronliklar kimligi yoki ularning madaniyati qandayligi haqida noaniqlik mavjud edi. Koʻpincha Eronni Iroq bilan adashtirishardi yoki uni arab mamlakati deb oʻylashardi, chunki u islomiy davlat hisoblanadi. Dunyoning boshqa qismlari haqidagi bu noaniqlik AQShga xos hodisa edi. Masalan, Yevropa ziyolilari orasida boshqa madaniyatlar haqida odatda ancha yuqori darajada bilim mavjud.
- Faces in a Mirror, Prentice Hall, 100-bet (1980)
- Fors jamiyatining ortda qolgan holati ijtimoiy anʼanalarning merosi edi … va ayollar ham yangi ijtimoiy maqomning nomaʼlum tomonlari oʻrniga oʻzlariga anʼanaviy ravishda berilgan himoyani tark etishga tayyor emas edi.
- In Tribute to Princess Ashraf Pahlavi: A Jewel of Iran (2016-yil 17-yanvar)
- Bu ham aniq boʻldiki, hech bir hukmdor ijtimoiy inqilobni qonun bilan joriy eta olmaydi. U faqat tashqi oʻzgarishlarni amalga oshirishi mumkin, ammo odamlarning ongini oʻzgartira olmaydi. Barqaror va uzoq muddatli oʻzgarishlar koʻp avlodlar davomida asta-sekin yuz beradi. Oxirning boshlanishiga sabab boʻlgan narsa esa keskin modernizatsiya dasturi edi. Bu dastur Eron hayotining deyarli barcha jabhalariga taʼsir koʻrsatdi, jumladan ayollarni keng miqyosda ozod qilish ham. Bu jarayon goʻyoki 13 asrlik yoʻlni uch oʻn yil ichida bosib oʻtdi.
- In Tribute to Princess Ashraf Pahlavi: A Jewel of Iran (2016-yil 17-yanvar)
Achchiq Amerika surgunida Shohning egizak singlisi Ashraf oʻz sulolasini himoya qiladi (1980)
[tahrirlash]In Bitter American Exile, the Shah’s Twin Sister, Ashraf, Defends Their Dynasty, People (1980-yil 5-may)
- Carter mening akamni oʻz qoʻli bilan oʻldirmagan, lekin uni agʻdarib tashlagan. Agar Nixon prezident boʻlganida, akam hali ham taxtda boʻlardi.
- Men ibodat qilishim shart emas. Men Xudoni oʻz yonimda deb bilaman.
- Men qachon oʻlishimga ahamiyat bermayman – inson oʻlsa, oʻladi. Men xohlamaydigan narsa – oʻz toʻshagimda oʻlish. Baxtsiz hodisada yoki oʻqdan halok boʻlishni afzal koʻraman.
Pahlavi haqida iqtiboslar
[tahrirlash]- Siz juda jozibadorsiz, ammo kiygan paltoingiz sizni juda boy ayol yoki juda boy erkakning maʼshuqasidek koʻrsatadi.
- Marlon Brando, Pahlavi xotiralari Faces in a Mirror (1980), 129-bet
- Uning koʻzlari yonib ketdi va qarshiligi soʻndi.
- Norman Darbyshire, The Telegraph (2016-yil 21-yanvar)
Havolalar
[tahrirlash]
- „Princess Ashraf Pahlavi of Iran - Site“. 21-iyul 2012-yilda asl nusxadan arxivlangan.: On her personal website, one can find biographical information about the Princess and her family, as well as information concerning her humanitarian efforts.
- „Princess Ashraf Pahlavi“. Foundation for Iranian Studies. 22-iyul 2012-yilda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 9-mart 2013-yil.: The Foundation for Iranian Studies is a non-profit institution dedicated to educating the public about Iran. Princess Ashraf served on the Board of Trustees.