Awut Deng Acuil
| Awut Deng Acuil | |
|---|---|
 | |
| Umumiy maʼlumotlar | |
| Tavalludi |
1962-yil Janubiy Sudan |
| Qardosh loyihalar | |
Awut Deng Acuil — Janubiy Sudanlik siyosatchi ayol. U Qayta jonlantirilgan Milliy birlik o‘tish hukumati (R-TGoNU) tarkibida Umumiy ta’lim vaziri lavozimida faoliyat yuritadi. U Janubiy Sudanning ta’lim vaziri bo‘lgan ilk ayol bo‘lib, bundan avval 2019-yil avgustidan 2020-yil martigacha Tashqi ishlar va xalqaro hamkorlik vaziri lavozimida ishlagan.
Iqtiboslari
[tahrirlash]- Janubiy Sudanda maktabga qamrov, o‘quvchilarni saqlab qolish va ta’limni yakunlash darajasiga bir qator to‘sqinlik qiluvchi omillar ta’sir ko‘rsatadi: maktab infratuzilmasining yetishmasligi, jumladan WASH qulayliklari, jinslar bo‘yicha ajratilgan hojatxonalar, hayz davrini boshqarish va sanitariya tizimlarining mavjud emasligi, mojaro va xavfsizlik muammolari, an’anaviy me’yorlar hamda malakali o‘qituvchilarning — ayniqsa ayol o‘qituvchilarning — yuqori almashinuvi. Bu esa malakali o‘qituvchilar yetishmasligiga olib kelad[1].
- Bu omillar uch turdagi to‘siqlarga bo‘linadi: uy xo‘jaligi va jamiyat darajasidagi to‘siqlar; maktab bilan bog‘liq to‘siqlar; hamda siyosat va tizim darajasidagi to‘siqlar. Ular bir vaqtning o‘zida yuz berib, bolalarning ta’lim olish imkoniyatlarini cheklashi mumkin[1].
- Janubiy Sudanda barcha bolalar uchun ta’limga kirish darajasi juda past bo‘lsa-da, ayrim guruhlar uchun bu ko‘rsatkich yanada pastroqdir. Jumladan, qizlar, nogironligi bor bolalar, mojarodan zarar ko‘rgan bolalar va chorvador oilalar farzandlari shular jumlasidandir[1].
- Ko‘plab ota-onalar qizlarning ta’limidan ko‘ra o‘g‘il bolalarning ta’limini ustun qo‘yishni ma’qul ko‘radi. Shu sababli, agar oila barcha farzandlarini maktabga yuborishga qurbi yetmasa, ko‘pincha o‘g‘il bolalar ta’limi afzal ko‘riladi. Natijada qizlar erta va majburiy turmushga chiqarish uchun maktabdan olinadi, chunki ularga daromad manbai sifatida qaraladi yoki uyda ukalari-singillariga qarashi kutiladi[1].
- Kengroq va tizimli darajada hukumat strategik rejalar tuzish hamda samarali ta’lim tizimi uchun zarur bo‘lgan infratuzilmani mustahkamlash orqali ta’limni ustuvor yo‘nalish sifatida belgilashga urinmoqda[1].
- Yanada chuqurroq darajada o‘quv dasturi va ta’lim materiallariga islohotlar kiritildi, bunda ta’lim sifatini yaxshilash va Janubiy Sudanda tinchlikni targ‘ib etish maqsad qilingan[1].
- Janubiy Sudan o‘z fuqarolarining etnik xilma-xilligini hurmat qilish, mojarolar tarixini tan olish hamda o‘quvchilarni faol ishtirok etishga va tanqidiy fikrlashga o‘rgatish borasida qanday oldinga siljishi ta’lim tizimining muhim xususiyatlaridan biri bo‘ladi[1].
Havolalar
[tahrirlash]