Emmy Noether

Emmy Noether
Umumiy maʼlumotlar
Tavalludi	23-mart 1882 Erlangen
Vafoti	14-aprel 1935 Bryn Mawr
Qardosh loyihalar
Vikipediyadagi maqola Vikimaʼlumotlar sahifasi Vikiombordagi tasvirlar

Amalie Emmy Noether (1882-yil 23-mart — 1935-yil 14-aprel) — abstrakt algebra va nazariy fizika sohalarida oʻzining muhim hissasi bilan tanilgan nemis matematik olimasi.

Iqtiboslar

Men ilmiy yoʻl-yoʻriq va ragʻbatni asosan Erlangan va Göttingendagi shaxsiy matematik aloqalarim orqali oldim. Hammasidan ham koʻproq janob E. Fischerdan qarzdorman, chunki aynan u menga abstrakt algebrani arifmetik nuqtayi nazardan oʻrganish uchun hal qiluvchi turtki bergan edi va bu keyingi barcha ishlarimning asosiy yoʻnalishi boʻlib qoldi.

nemischa: Wissenschaftliche Anregung verdanke ich wesentlich dem persönlichen mathematischen Verkehr in Erlangen und in Göttingen. Vor allem bin ich Herrn E. Fischer zu Dank verpflichtet, der mir den entscheidenden Anstoẞ zu der Beschäftigung mit abstrakter Algebra in arithmetischer Auffassung gab, was für all meine späteren Arbeiten bestimmend blieb. inglizcha: I obtained scientific guidance and stimulation mainly through personal mathematical contacts in Erlangen and in Göttingen. Above all I am indebted to Mr. E. Fischer from whom I received the decisive impulse to study abstract algebra from an arithmetical viewpoint, and this remained the governing idea for all my later work.

	Mening metodlarim aslida ishlash va fikrlash metodlaridir; aynan shuning uchun ham ular har yerga anonim tarzda kirib borgan.
	My methods are really methods of working and thinking; this is why they have crept in everywhere anonymously.

	Men ramziy hisoblashni (simvolik kalkulyusni) butunlay va uzil-kesil unutib qoʻydim.
	nemischa: Ich habe das symbolische Rechnen mit Stumpf und Stil verlernt. inglizcha: I have completely forgotten the symbolic calculus.

	Agar ikki son $a$ va $b$ ning tengligi avval $a\leqq b$ ekanligini, soʻngra $a\geqq b$ ekanligini koʻrsatish orqali isbotlansa, bu adolatdan emas; buning oʻrniga ularning tengligi ortidagi ichki asosni ochib berish orqali ular haqiqatda teng ekanligini koʻrsatish lozim.
	If one proves the equality of two numbers $a$ and $b$ by showing first that $a\leqq b$ and then that $a\geqq b$, it is unfair; one should instead show that they are really equal by disclosing the inner ground for their equality.

	Birlik elementga va chekli bazisga ega boʻlgan koeffitsiyentlar halqasi ustidagi har qanday sondagi oʻzgaruvchili koʻphadlar halqasining oʻzi ham chekli bazisga egadir.
	A ring of polynomials in any number of variables over a ring of coeffcients that has an identity element and a finite basis, itself has a finite basis.

	Bularning barchasi Dedekind asarlarida allaqachon yozib qoʻyilgan.
	nemischa: Es steht alles schon bei Dedekind. inglizcha: It is already all in Dedekind.