Lev Trotskiy
Lev Trotskiy (Lev Davidovich Trotskiy; tugʻilganidagi ismi Lev Davidovich Bronstein; Lev Davidovich Bronshteyn; (1879-yil 26-oktyabr – 1940-yil 21-avgust) rus marksisti, ziyoli va inqilobchisidir. Sovet Ittifoqining dastlabki davrida u Siyosiy byuroni tashkil etdi. Tashqi ishlar xalq komissari lavozimida faoliyat yuritdi hamda Qizil Armiyani tuzib, unga rahbarlik qildi. Lenin vafotidan keyin Trotskiy Joseph Stalin siyosatiga qarshi chiqqani sababli surgun qilindi. Uning 1940-yilda Meksikada muzbolta bilan oʻldirilishi sovet agenti (Ramón Mercader) tomonidan Stalin topshirigʻi bilan amalga oshirildi.
Iqtiboslari
[tahrirlash]
- Nafas olayotgan ekanman, umid qilaman. Nafas olayotgan ekanman, kelajak uchun kurashaman – oʻsha yorqin kelajak uchunki, unda inson kuchli va goʻzal holda oʻz tarixining oqib borayotgan oqimiga hukmronlik qiladi hamda uni cheksiz goʻzallik, quvonch va baxt ufqlari sari yoʻnaltiradi!
- „On Optimism and Pessimism, on the Twentieth Century, and on Many Other Things“ (1901), The Prophet Armed : Trotsky, 1879-1921 (2003) Isaac Deutscher, p. 45
- Leninning „qatʼiy“ markazlashuv va ishchilar sinfiga ishonchsizlikka asoslangan usullari quyidagiga olib keladi: partiya tashkiloti partiyaning oʻrnini egallaydi, markaziy qoʻmita tashkilotning oʻrnini bosadi va nihoyat „diktator“ markaziy qoʻmita oʻrniga keladi. … Partiya oʻz barqarorligining kafolatini yuqoridagi tor doiralarda emas, balki faol va mustaqil proletariatda izlashi kerak. Chunki inqilob bu yuqori doiralarni bir lahzada supurib tashlashi mumkin.
- „Our Political Tasks“ (1904), as quoted in The Prophet Armed (1963) Isaac Deutscher
- Bizning nazarimizda, yakka terror qabul qilib boʻlmaydigan hodisadir, chunki u ommaning oʻz ongidagi rolini kamsitadi, ularni oʻz ojizligiga koʻniktiradi va ularning nigohi hamda umidlarini bir kun kelib paydo boʻladigan buyuk qasoskor va ozod qiluvchiga qaratadi.
- Why Marxists oppose Individual Terrorism, Der Kampf nomli Avstriya sotsial-demokratik gazetasida chop etilgan maqola (1909)
- Qarshi inqilobchilarni hech qanday rahm-shafqatsiz yoʻq qiling, shubhali shaxslarni konslagerlarga qamab qoʻying… Mehnatdan boʻyin tovlaganlar, avvalgi xizmatlaridan qatʼi nazar, otib tashlanadi.
- 1918-yildagi bayonot, Trotsky : The Eternal Revolutionary (1996) Dmitri Volkogonov, p. 213
- Kapital aslida Rossiyadan boshqa istalgan joydagidan koʻra xavfsizroq edi. … Hech bir haqiqiy marksist biznesga hissiyot aralashishiga yoʻl qoʻymaydi.
- 1921-yilda amerikalik tadbirkor Armand Hammer bilan uchrashuv vaqtida aytilgan, Hammer: Witness to History Hammer and Neil Lyndon tomonidan aytilgan (1988), p. 160
- Taʼlim oʻz ichida muayyan xavflarni ham olib yuradi, chunki zarurat tufayli inson oʻz dushmanlaridan ham oʻrganishga majbur boʻladi.
- Literature and Revolution (1924)
