Tarbiya

Tarbiya
	;
Qardosh loyihalar
	Vikipediyadagi maqola Vikimaʼlumotlar sahifasi Vikilugʻatdagi maʼnolari Vikiombordagi tasvirlar Wikinewsdagi yangiliklar

Tarbiya — shaxsda muayyan jismoniy, ruhiy, axloqiy, maʼnaviy sifatlarni shakllantirishga qaratilgan amaliy pedagogik jarayon; insonning jamiyatda yashashi uchun zarur boʻlgan xususiyatlarga ega boʻlishini taʼminlash yoʻlida koʻriladigan chora tadbirlar yigʼindisi.

A

Agar tarbiyat koʻrmasa odam,
Eshak boʻlib qolur yuzga kirsa ham^[1].

— Saʼdiy Sheroziy

B

Bolaga otaning mehnati singgan boʻlsa,
Soʻng u bolaning xulq-atvorida bilinadi.
Ota bolani nazoratda tutsa,
U yaxshi, ezgu boʻladi^[2].

— Yusuf Xos Hojib

Bogʻbondan parvarish koʻrmasa nihol,
Ulgʻayib oʻsolmas, topolmas kamol!^[3]

— Mavlono Xurramiy

Bugungi kunda jamiyatimizning yuzini qora qiluvchi pastkashlar, yomonlar, beboshlar, oʻgʻrilar, giyohvandlar va nashavandlar... kecha tarbiyalariga eʼtibor berilmagan bolalardir^[1].

— Abdulla Avloniy

I

Isteʼdod egalarini tarbiyalash shunday bir kimyodirki, u qora tuproqni toza oltinga, noqis toshni esa aybsiz gavharga aylantiradi. Chunonchi aytadilar:
Tarbiyadan tuproq gavhar boʻladi.
Nof ichra qon mushki asgʻar boʻladi.
Qiymatsiz qora bir temirni iksir,
Tarbiya aylagach sof zar boʻladi!^[4]

— Xoja Samandar Termiziy

M

Murabbiysi boʻlmagan odamni hayot oʻzi tarbiyalab qoʻyadi.

— Otalar soʻzi^[4]

G

Goʻdaklikdan yomon feʼlga oʻrgansa,
Yuz mehnat-la uni kam qilib boʻlmas.
Yaxshi yoʻlga solay debon urinma,
Oʻsib qotgan shoxni xam qilib boʻlmas!^[2]

— Xoja Samandar Termiziy

Q

Qobiliyat egasining boshini silamaslik – zolimlik, isteʼdodi yoʻqni tarbiyalash – johillik^[5].

— Muʼiniddin Juvayniy

T

Taʼlim faqat soʻz va oʻrgatish bilangina boʻladi. Tarbiya esa amaliy ish, tajriba bilan boʻladi^[2].

— Farobiy

Taraqqiyotning chinakam belgisi — boylik yoki taʼlim darajasi emas, shaharning kattaligi emas, hosilning moʻl-koʻlligi ham emas, balki shu oʻlka bagʻrida tarbiya topgan inson qiyofasidir^[6].

— Ralf Uold Emerson

Y

Yaxshi ishlov berilmagan yerdan yaxshi hosil unmaydi.

— Otalar soʻzi^[7]

Oʻ

Oʻz farzandingni yaxshi xulq-odobli va aqlli boʻlishga oʻrgat. Kimki yoshlikdan yaxshi xulq-odob egallamas ekan, ulgʻayganda undan bilim talab qilma^[8].

— Majididdin Xavofiy

Oʻzingdan keyingilarga ibrat boʻlay desang, oʻzingdan ilgarigilardan ibrat ol.

— Otalar soʻzi^[9]

Manbalar

↑ ^1,0 ^1,1 Tursun 2006, s. 138.
↑ ^2,0 ^2,1 ^2,2 Xomidiy & Hasaniy 1997, s. 6.
↑ Xomidiy & Hasaniy 1997, s. 73.
↑ ^4,0 ^4,1 Xomidiy & Hasaniy 1997, s. 5.
↑ Tursun 2006, s. 58.
↑ Voronsov 1989, s. 27.
↑ Xomidiy & Hasaniy 1997, s. 7.
↑ Tursun 2006, s. 123.
↑ Xomidiy & Hasaniy 1997, s. 4.

Adabiyotlar

Xomidiy, Hamidjon; Hasaniy, Mahmud. Mashriqzamin hikmat boʻstoni. Toshkent: „Sharq“ nashriyotmatbaa konserni, 1997 — 251-bet. ISBN 978-9943-00-130-5.
Tursun, Ahmad. Sharq donishmandlari hikmatlari. Toshkent: „Sharq“ nashriyot-matbaa aksiyadorlik kompaniyasi, 2006 — 208-bet.
Voronsov, Vladimir. Tafakkur gulshani, Sharifa Abdurazzoqova tarjimasi, Toshkent: Gʻafur Gʻulom nomidagi Adabiyot va sanʼat nashriyoti, 1989 — 464-bet. ISBN 5-635-00915-X.

[FOOTNOTETursun2006138-1] 1,0 ^1,1 Tursun 2006, s. 138.

[FOOTNOTEXomidiyHasaniy19976-2] 2,0 ^2,1 ^2,2 Xomidiy & Hasaniy 1997, s. 6.

[FOOTNOTEXomidiyHasaniy199773-3] Xomidiy & Hasaniy 1997, s. 73.

[FOOTNOTEXomidiyHasaniy19975-4] 4,0 ^4,1 Xomidiy & Hasaniy 1997, s. 5.

[FOOTNOTETursun200658-5] Tursun 2006, s. 58.

[FOOTNOTEVoronsov198927-6] Voronsov 1989, s. 27.

[FOOTNOTEXomidiyHasaniy19977-7] Xomidiy & Hasaniy 1997, s. 7.

[FOOTNOTETursun2006123-8] Tursun 2006, s. 123.

[FOOTNOTEXomidiyHasaniy19974-9] Xomidiy & Hasaniy 1997, s. 4.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]